𝐔𝐜𝐚𝐩𝐚𝐧 𝐊𝐚𝐦𝐚𝐫 𝐊𝐡𝐚𝐬 𝐎𝐥𝐞𝐡 𝐘𝐁 𝐓𝐞𝐫𝐞𝐬𝐚 𝐊𝐨𝐤 (𝐒𝐞𝐩𝐮𝐭𝐞𝐡) 𝐃𝐚𝐧 𝐉𝐚𝐰𝐚𝐩𝐚𝐧 𝐃𝐚𝐫𝐢𝐩𝐚𝐝𝐚 𝐓𝐢𝐦𝐛𝐚𝐥𝐚𝐧 𝐌𝐞𝐧𝐭𝐞𝐫𝐢 𝐃𝐚𝐥𝐚𝐦 𝐍𝐞𝐠𝐞𝐫𝐢 𝐁𝐞𝐫𝐤𝐞𝐧𝐚𝐚𝐧 𝐏𝐞𝐫𝐥𝐚𝐫𝐢𝐚𝐧

𝐔𝐜𝐚𝐩𝐚𝐧 𝐊𝐚𝐦𝐚𝐫 𝐊𝐡𝐚𝐬 𝐎𝐥𝐞𝐡 𝐘𝐁 𝐓𝐞𝐫𝐞𝐬𝐚 𝐊𝐨𝐤 (𝐒𝐞𝐩𝐮𝐭𝐞𝐡) 𝐃𝐚𝐧 𝐉𝐚𝐰𝐚𝐩𝐚𝐧 𝐃𝐚𝐫𝐢𝐩𝐚𝐝𝐚 𝐓𝐢𝐦𝐛𝐚𝐥𝐚𝐧 𝐌𝐞𝐧𝐭𝐞𝐫𝐢 𝐃𝐚𝐥𝐚𝐦 𝐍𝐞𝐠𝐞𝐫𝐢 𝐁𝐞𝐫𝐤𝐞𝐧𝐚𝐚𝐧 𝐏𝐞𝐫𝐥𝐚𝐫𝐢𝐚𝐧

Tuan Yang di-Pertua,

𝐓𝐚𝐣𝐮𝐤: 𝐌𝐢𝐧𝐭𝐚 𝐌𝐞𝐧𝐭𝐞𝐫𝐢 𝐃𝐚𝐥𝐚𝐦 𝐍𝐞𝐠𝐞𝐫𝐢 𝐌𝐞𝐦𝐛𝐞𝐫𝐢 𝐏𝐞𝐧𝐞𝐫𝐚𝐧𝐠𝐚𝐧 𝐓𝐞𝐧𝐭𝐚𝐧𝐠 𝐊𝐞𝐛𝐞𝐧𝐚𝐫𝐚𝐧 𝐏𝐞𝐥𝐚𝐫𝐢𝐚𝐧 𝐔𝐧𝐭𝐮𝐤 𝐁𝐞𝐤𝐞𝐫𝐣𝐚 𝐒𝐞𝐜𝐚𝐫𝐚 𝐒𝐚𝐡 𝐃𝐢 𝐌𝐚𝐥𝐚𝐲𝐬𝐢𝐚

Berdasarkan data terkini daripada laman web rasmi UNHCR, jumlah pelarian dan pemohon Suaka yang telah didaftarkan di Malaysia sehingga akhir Mei 2025 adalah sekitar 200,260 orang.
Mengikut jawapan Parlimen YB Dr. Zaliha binti Mustafa, Menteri di Jabatan Perdana Menteri (Wilayah Persekutuan) kepada saya bertarikh 13 Februari 2025, Kerajaan bercadang untuk menyediakan beberapa bantuan sosial kepada pelarian yang berdaftar dengan Kerajaan dan UNHCR termasuk kebenaran bekerja secara sah.

Soalan saya kepada Menteri adalah:
1. Apakah perangkaan pelarian di Malaysia mengikut data Kerajaan setakat November 2025?
2. Apakah pecahan pelarian mengikut negara?
3. Apakah hubungan di antara KDN dengan UNHCR?
4. Adakah Kerajaan mempunyai rancangan untuk mengambil alih fungsi UNHCR khususnya berkaitan pendaftaran pelarian?
5. Apakah status terkini berkenaan cadangan Kerajaan untuk memberikan kebenaran pelarian bekerja secara sah di Malaysia?
6. Apakah kriteria yang diperlukan oleh pelarian untuk memohon pekerjaan secara sah di Malaysia?

Berdasarkan Statistik Guna Tenaga, Suku Pertama Tahun 2024 Jabatan Perangkaan Malaysia (DOSM), Malaysia mempunyai kekosongan bagi kategori pekerja berkemahiran rendah iaitu sebanyak 36.6 ribu jawatan kosong (3.3%) kerana, ramai warga Malaysia tidak ingin bekerja dalam sektor 3D (dirty, dangerous, difficult).

Jadi adalah penting bagi Kerajaan memberi kebenaran kepada pelarian untuk bekerja secara sah di negara kita sebagai langkah menangani masalah kekurangan tenaga buruh dalam sektor-sektor yang menghadapi kekosongan jawatan berkemahiran rendah dan juga mengurangkan pengambilan rasuah oleh sesetengah pegawai penguatkuasa yang tidak bertanggungjawab.
Sekian, terima kasih.

𝐉𝐀𝐖𝐀𝐏𝐀𝐍

Tuan Yang di-Pertua,
Bagi memastikan setiap isu yang dibangkitkan oleh Ahli Yang Berhormat mendapat pencerahan yang tuntas, saya akan menjawab persoalan-persoalan tersebut secara satu per satu supaya penerangannya lebih teratur, jelas dan mudah difahami.

𝟏. 𝐀𝐩𝐚𝐤𝐚𝐡 𝐩𝐞𝐫𝐚𝐧𝐠𝐤𝐚𝐚𝐧 𝐩𝐞𝐥𝐚𝐫𝐢𝐚𝐧 𝐝𝐢 𝐌𝐚𝐥𝐚𝐲𝐬𝐢𝐚 𝐦𝐞𝐧𝐠𝐢𝐤𝐮𝐭 𝐝𝐚𝐭𝐚 𝐊𝐞𝐫𝐚𝐣𝐚𝐚𝐧 𝐝𝐚𝐧 𝐩𝐞𝐜𝐚𝐡𝐚𝐧 𝐩𝐞𝐥𝐚𝐫𝐢𝐚𝐧 𝐦𝐞𝐧𝐠𝐢𝐤𝐮𝐭 𝐧𝐞𝐠𝐚𝐫𝐚 𝐬𝐞𝐭𝐚𝐤𝐚𝐭 𝐍𝐨𝐯𝐞𝐦𝐛𝐞𝐫 𝟐𝟎𝟐𝟓?
𝐉𝐀𝐖𝐀𝐏𝐀𝐍
Setakat November 2025, Kerajaan tidak mempunyai data rasmi jumlah pelarian di Malaysia kerana pendaftaran dan penentuan status pelarian (Refugee Status Determination) masih dilaksanakan sepenuhnya oleh Pejabat Pesuruhjaya Tinggi Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu untuk Pelarian (UNHCR) Malaysia. Kerajaan tidak dilibatkan dalam proses pendaftaran tersebut kerana Malaysia bukan negara pihak kepada Konvensyen Pelarian 1951 dan Protokol Status Pelarian 1967.
Memandangkan Kerajaan tidak memegang data induk pendaftaran pelarian, Kerajaan juga tidak menyelenggarakan rekod rasmi mengenai pecahan pelarian mengikut negara asal. Perincian demografi dan pecahan negara asal pelarian adalah di bawah pangkalan data dan pentadbiran pihak UNHCR.
Keadaan ini telah mewujudkan keperluan bagi Kerajaan melaksanakan program pendaftaran dan proses penentuan status pelarian seperti mana Arahan Majlis Keselamatan Negara No.23 (semakan 2023): Mekanisme dan Pengurusan Pelarian dan Pemohon Suaka di Malaysia. Pelaksanaan program ini akan membolehkan Kerajaan mempunyai data yang komprehensif berkenaan pelarian yang mempunyai dokumen UNHCR atau tidak mempunyai dokumen UNHCR. Pelaksanaan proses penentuan status pelarian kepada golongan ini akan membolehkan Kerajaan menentu sahkan pelarian yang tulen sahaja yang dibenarkan tinggal secara sementara di Semenanjung Malaysia. Maklumat mereka akan disimpan dalam sistem biometrik Kerajaan bagi tujuan pemantauan sehingga pengurusan akhir dilaksanakan iaitu:
(b) penempatan di negara ketiga;
(c) pulang ke negara asal; atau
(d) deportasi jika melanggar undang-undang Malaysia.

𝟐. 𝐀𝐩𝐚𝐤𝐚𝐡 𝐡𝐮𝐛𝐮𝐧𝐠𝐚𝐧 𝐝𝐢 𝐚𝐧𝐭𝐚𝐫𝐚 𝐊𝐃𝐍 𝐝𝐞𝐧𝐠𝐚𝐧 𝐔𝐍𝐇𝐂𝐑?
𝐉𝐀𝐖𝐀𝐏𝐀𝐍
Berdasarkan Arahan MKN No. 23, Kementerian Luar Negeri (KLN) telah ditetapkan sebagai focal point untuk Kerajaan berurusan dengan pihak UNHCR. la dilaksanakan melalui Pasukan Petugas Bersama (Joint Task Force – JTF). Justeru, sebarang urusan Kementerian Dalam Negeri (KDN) dengan UNHCR adalah diselaraskan melalui platform JTF yang diketuai bil diy oleh KLN. Melalui JTF ini juga, UNHCR turut menganjurkan program capacity building berkenaan pengurusan pelarian.
Selain daripada platform JTF tersebut, UNHCR juga berperanan untuk menguruskan program penempatan ke negara ketiga (resettlement).

𝟑. 𝐀𝐝𝐚𝐤𝐚𝐡 𝐊𝐞𝐫𝐚𝐣𝐚𝐚𝐧 𝐦𝐞𝐦𝐩𝐮𝐧𝐲𝐚𝐢 𝐫𝐚𝐧𝐜𝐚𝐧𝐠𝐚𝐧 𝐮𝐧𝐭𝐮𝐤 𝐦𝐞𝐧𝐠𝐚𝐦𝐛𝐢𝐥 𝐚𝐥𝐢𝐡 𝐟𝐮𝐧𝐠𝐬𝐢 𝐔𝐍𝐇𝐂𝐑 𝐤𝐡𝐮𝐬𝐮𝐬𝐧𝐲𝐚 𝐛𝐞𝐫𝐤𝐚𝐢𝐭𝐚𝐧 𝐩𝐞𝐧𝐝𝐚𝐟𝐭𝐚𝐫𝐚𝐧 𝐩𝐞𝐥𝐚𝐫𝐢𝐚𝐧?
𝐉𝐀𝐖𝐀𝐏𝐀𝐍
Selaras dengan Arahan MKN No. 23 (Semakan 2023), KDN dipertanggungjawabkan untuk menguruskan pendaftaran dan proses penentuan status pelarian kepada pemegang dokumen atau tanpa dokumen UNHCR. Maklumat dan biometrik pelarian akan disimpan dalam Sistem Dokumen Pendaftaran Pelarian (DPP). Mereka yang disahkan sebagai pelarian akan diberikan satu dokumen pengenalan rasmi iaitu DPP yang merupakan dokumen tunggal yang diiktiraf oleh Kerajaan bagi membenarkan pemegangnya tinggal sementara secara sah di Semenanjung Malaysia sementara menunggu proses pengurusan akhir dilaksanakan.

𝟒. 𝐀𝐩𝐚𝐤𝐚𝐡 𝐬𝐭𝐚𝐭𝐮𝐬 𝐭𝐞𝐫𝐤𝐢𝐧𝐢 𝐛𝐞𝐫𝐤𝐞𝐧𝐚𝐚𝐧 𝐜𝐚𝐝𝐚𝐧𝐠𝐚𝐧 𝐊𝐞𝐫𝐚𝐣𝐚𝐚𝐧 𝐮𝐧𝐭𝐮𝐤 𝐦𝐞𝐦𝐛𝐞𝐫𝐢𝐤𝐚𝐧 𝐤𝐞𝐛𝐞𝐧𝐚𝐫𝐚𝐧 𝐩𝐞𝐥𝐚𝐫𝐢𝐚𝐧 𝐛𝐞𝐤𝐞𝐫𝐣𝐚 𝐬𝐞𝐜𝐚𝐫𝐚 𝐬𝐚𝐡 𝐝𝐢 𝐌𝐚𝐥𝐚𝐲𝐬𝐢𝐚?
𝐉𝐀𝐖𝐀𝐏𝐀𝐍
Berpandukan Arahan MKN No. 23 (Semakan 2023), hanya pemegang DPP sahaja dibenarkan bekerja di Semenanjung Malaysia. Mekanisme dan kebenaran bekerja bagi pelarian adalah terletak di bawah bidang kuasa Kementerian Sumber Manusia (KESUMA). Walau bagaimanapun, KDN komited untuk membantu KESUMA melaksanakan program pekerjaan kepada golongan pelarian.

𝟓. 𝐀𝐩𝐚𝐤𝐚𝐡 𝐤𝐫𝐢𝐭𝐞𝐫𝐢𝐚 𝐲𝐚𝐧𝐠 𝐝𝐢𝐩𝐞𝐫𝐥𝐮𝐤𝐚𝐧 𝐨𝐥𝐞𝐡 𝐩𝐞𝐥𝐚𝐫𝐢𝐚𝐧 𝐮𝐧𝐭𝐮𝐤 𝐦𝐞𝐦𝐨𝐡𝐨𝐧 𝐩𝐞𝐤𝐞𝐫𝐣𝐚𝐚𝐧 𝐬𝐞𝐜𝐚𝐫𝐚 𝐬𝐚𝐡 𝐝𝐢 𝐌𝐚𝐥𝐚𝐲𝐬𝐢𝐚?
𝐉𝐀𝐖𝐀𝐏𝐀𝐍
Kriteria kelayakan bagi pelarian untuk bekerja secara sah adalah tertakluk kepada Garis Panduan Kebenaran Bekerja Bagi Pelarian yang ditetapkan dan dikawal selia oleh KESUMA.
Sekian, terima kasih.

𝐒𝐎𝐀𝐋𝐀𝐍 𝐓𝐀𝐌𝐁𝐀𝐇𝐀𝐍 𝟏
𝐀𝐩𝐚𝐤𝐚𝐡 𝐥𝐚𝐧𝐠𝐤𝐚𝐡 𝐝𝐚𝐥𝐚𝐦 𝐦𝐞𝐧𝐠𝐮𝐫𝐮𝐬𝐤𝐚𝐧 𝐩𝐞𝐫𝐭𝐚𝐦𝐛𝐚𝐡𝐚𝐧 𝐩𝐞𝐥𝐚𝐫𝐢𝐚𝐧 𝐔𝐍𝐇𝐂𝐑 𝐲𝐚𝐧𝐠 𝐝𝐢𝐤𝐚𝐢𝐭𝐤𝐚𝐧 𝐝𝐞𝐧𝐠𝐚𝐧 𝐩𝐞𝐥𝐛𝐚𝐠𝐚𝐢 𝐢𝐬𝐮 𝐬𝐨𝐬𝐢𝐚𝐥, 𝐬𝐞𝐫𝐭𝐚 𝐚𝐩𝐚𝐤𝐚𝐡 𝐦𝐞𝐤𝐚𝐧𝐢𝐬𝐦𝐞 𝐣𝐚𝐧𝐠𝐤𝐚 𝐩𝐚𝐧𝐣𝐚𝐧𝐠 𝐲𝐚𝐧𝐠 𝐝𝐢𝐫𝐚𝐧𝐜𝐚𝐧𝐠 𝐮𝐧𝐭𝐮𝐤 𝐦𝐞𝐦𝐚𝐬𝐭𝐢𝐤𝐚𝐧 𝐤𝐞𝐬𝐞𝐢𝐦𝐛𝐚𝐧𝐠𝐚𝐧 𝐚𝐧𝐭𝐚𝐫𝐚 𝐩𝐞𝐫𝐭𝐢𝐦𝐛𝐚𝐧𝐠𝐚𝐧 𝐤𝐞𝐦𝐚𝐧𝐮𝐬𝐢𝐚𝐚𝐧, 𝐤𝐞𝐬𝐞𝐥𝐚𝐦𝐚𝐭𝐚𝐧 𝐧𝐞𝐠𝐚𝐫𝐚 𝐝𝐚𝐧 𝐤𝐞𝐩𝐞𝐧𝐭𝐢𝐧𝐠𝐚𝐧 𝐫𝐚𝐤𝐲𝐚𝐭 𝐭𝐞𝐦𝐩𝐚𝐭𝐚𝐧?
𝐉𝐀𝐖𝐀𝐏𝐀𝐍
Tuan Yang di-Pertua,

bermakna untuk Untuk makluman Ahli Yang Berhormat, Malaysia bukan Negara Pihak kepada Konvensyen Mengenai Status Pelarian 1951 dan Protokol 1967, yang tidak mempunyai obligasi negara memperuntukkan, menjamin dan memenuhi hak dan perlindungan untuk pelarian seperti mana yang diperuntukkan dalam kedua-dua dokumen dan mana-mana dokumen lain. Namun atas dasar kemanusiaan, Malaysia memainkan peranan sebagai negara transit dengan membenarkan pelarian tinggal secara sementara di negara ini sehingga mereka boleh dihantar balik ke negara asal apabila keadaan selamat atau dipindahkan ke negara ketiga (resettlement) yang diuruskan oleh UNHCR.

Peningkatan jumlah pelarian di Malaysia disebabkan oleh faktor berikut:
i. Pengurusan pendaftaran pelarian yang sepenuhnya dikendalikan oleh UNHCR, tanpa membabitkan Agensi Kerajaan. Keadaan ini menyebabkan Kerajaan tidak mempunyai elemen kawalanterhadap permohonan individu sebagai pelarian, jumlah dan lokasi keberadaan mereka di Malaysia. Pendaftaran pelarian secara unilateral telah menimbulkan risiko keselamatan kepada negara disebabkan kelayakan individu sebagai pelarian hanya ditentukan oleh UNHCR. Perkara ini juga telah membawa kepada kes-kes pendaftaran pelarian yang tidak teratur, penyalahgunaan dan pemalsuan kad pelarian, aktiviti penyeludupan manusia dan lain-lain; dan

ii. Dalam kes membabitkan pelarian warganegara Myanmar, konflik berpanjangan di Myanmar telah tidak membolehkan mereka untuk pulang. Di samping itu, negara ketiga yang mempunyai obligasi menerima pelarian di bawah Konvensyen 1953 dan Protokol 1967 saban tahun telah mengurangkan kuota tahunan penerimaan pelarian. Akibatnya, bilangan pelarian di Malaysia meningkat dan tempoh mereka berada di negara ini bertambah lama, menuntut pengurusan jangka panjang dari segi perlindungan, kebajikan dan bantuan kemanusiaan.

Bagi memastikan ketulenan status pelarian individu, dan pemantauan keberadaan sementara pelarian ini di Malaysia diurus dengan teratur, Kerajaan telah menambah baik Arahan Majlis Keselamatan Negara (MKN) No. 23 pada tahun 2023 yang memperuntukkan mekanisme pengurusan golongan ini untuk dilaksanakan oleh pelbagai Kementerian dan Agensi Kerajaan mengikut undang-undang Malaysia.

Langkah strategik dan mekanisme jangka panjang pengurusan pelarian di Malaysia berdasarkan Arahan MKN No. 23 (semakan 2023) adalah melalui Dokumen Pendaftaran Pelarian (DPP) yang merupakan dokumentunggal yang mengesahkan status individu sebagai pelarian di Malaysia. Pelaksanaan DPP membolehkan Kerajaan memperolehi maklumat individu pelarian, dengan maklumat mereka didaftarkan di dalam sistem biometrik Kerajaan bagi tujuan pemantauan dan penguatkuasaan. Pemegang kad DPP boleh sama ada, pertama ditempatkan di negara ketiga melalui resettlement pulang ke negara asal setelah konflik reda atau tindakan pengusiran jika terlibat dalam jenayah atau ancaman ketenteraman dalam tempoh tinggal sementara di Malaysia.

Arahan MKN No. 23 (Semakan 2023) turut memperincikan tugas dan peranan pelbagai Kementerian dan Agensi dalam menyokong pelaksanaan DPP, seperti Kementerian Pembangunan Wanita, Keluarga dan Masyarakat dalam melindungi golongan rentan iaitu wanita, warga emas, orang kurang upaya (OKU), gelandangan dan kanak-kanak dari eksploitasi, Kementerian Pendidikan dan Kementerian Pendidikan Tinggi untuk akses pendidikan asas hingga pendidikan tinggi, Kementerian Kesihatan untuk akses kepada perkhidmatan kesihatan asas dan Kementerian Sumber Manusia untuk kebenaran bekerja.

Sekian, terima kasih.